Kinh nghiệm tìm việc Hospo tại Auckland

6 tháng ở Auckland, mình làm 5 job hospo ( 2 nhà hàng, 3 quán cà phê) — từ không ai trả lời CV, đến lúc có thể pick job mình muốn. Nếu có ai đang định làm bartender/barista ở NZ, đây là những gì mình đúc kết được.

Hello mọi người, mình là nữ hiện đang là Bartender và Barista ở CBD, Auckland (thành phố lớn nhất ở New Zealand). Mình tới New với working holiday visa. Mình viết bài này để chia sẻ với mọi người thực tế tình hình tuyển dụng trong mảng hospo, kinh nghiệm xin việc và làm việc của mình, những lợi thế và điểm có thể khắc phục nếu mọi người đang tìm kiếm công việc giống mình. Lưu ý đây chỉ là bài viết cá nhân gom góp từ những gì mình đã trải qua nên mọi người tham khảo thôi nhé!

1. Tuyển dụng

Khi nào xin việc ok?

Mùa xuân hè là lúc Hospo nhộn nhịp nhất vì khách du lịch đông và trời nắng dân đi chơi nhiều, thu đông thì các hàng quán nhìn chung ít khách lui tới hơn. Vì vậy tháng 10 tháng 11 là lúc nhu cầu tuyển dụng cao, để họ chuẩn bị cho mùa lễ cuối năm và nguyên mùa hè. Lúc mình mới sang là đầu tháng 9 lại không có kinh nghiệm gì ở New nên khá là khó khăn để tìm công việc đầu tiên. Nhiều chỗ ko phản hồi, chỗ nhận nhưng không hứa hẹn được giờ làm, và mất hai tuần chỉ kiếm được 1 job part time, 1 tháng sau đó mới kiếm được 1 job full time, lúc đó cũng alf lúc mình thấy người ta tuyển liên tục khắp nơi. Một dịp nữa là cuối mùa hè tầm tháng 3: lúc này backpackers được tuyển từ mùa cuối năm trước sau khi làm việc vài tháng người ta nghỉ đi du lịch, thì hàng quán lại cần thay máu nhân viên.

Tìm chỗ làm ở đâu thì ổn?

Mình chọn Aukland là thành phố lớn nhất và nhộn nhịp nhất nên cơ hội tìm job cũng cao hơn. Đảm bảo số giờ làm ổn định trong tuần cũng là cái tiên quyết nên mình có những tips sau:

• - Tìm quán có lượng khách ổn định: Lượng khách thậm chí phụ thuộc cả vào cruise ship cập bến và concert trong thành phố (này mình cũng bất ngờ khi mà cả ba chỗ mình làm ở CBD còn dán một cái danh sách tất cả các concert của các nghệ sĩ/ event lớn tổ chức cho nhân viên theo dõi). Nếu mn muốn kiếm công việc đảm bảo giờ làm, hãy tìm những nhà hàng gần bến cảng/khu nhiều hàng quán như Viaduct Harbour, Mission Bay, Takapuna, New Market,... hoặc quán cà phê có lượng dân văn phòng/khách quen lui tới ổn định. Bằng cách quan sát quán khi tới nộp CV, xem lượt đánh giá trên google maps, hỏi thăm người xung quanh,...
• - Nếu muốn kết bạn bốn phương, luyện thêm tiếng anh: Tìm quán chủ tây hoặc đa số nhân viên ở đó giao tiếp tiếng anh khá ổn. Lúc đó mình tạm thời không apply tất cả các quán Nhật, Hàn, Trung,... vì ngoài kiếm tiền, mình cũng muốn học giao tiếp tiếng anh trong hospo thật sự như thế nào nữa. Tất nhiên mục đích khác nhau thì mn có thể có tiêu chí riêng tìm chỗ khác nhau.

Công việc nào tuyển nhiều?

Ra vào các group/trang tuyển dụng mình thấy tuyển nhiều nhất là: Barista, Bartender, Chef/Cook/Baker, Front of House, Kitchen Hand và Manager. Các bạn làm Chef/Cook/Manager có cơ hội được bảo lãnh nhiều hơn (chủ nhà hàng mình đang làm việc confirm là job này này nằm trong danh sách ưu tiên nên chủ cũng dễ bảo lãnh) các vị trí còn lại dễ bị thay thế hơn nên họ prefer thay người còn hơn là bỏ một số tiền ra để làm bảo lãnh cho mình (vẫn có cơ hội nếu bạn giỏi nhưng ko quá nhiều)

Nhà tuyển dụng cần gì?

Tùy vào vị trí ví dụ như FOH chắc chắc cần tiếng anh nhiều hơn là Kitchen Hand rồi. Nhưng cơ bản ba cái mình thấy phải có nếu muốn tìm công việc tốt: Tiếng Anh, Thái độ và Tốc độ (tất nhiên kĩ năng tốt thì mới tốc độ được)!!! Hãy cố gắng show được 3 thứ này trong 2h thử việc. Làm sao để có ba cái này mình sẽ chia sẻ ở phía dưới phần kinh nghiệm.

2. Kinh nghiệm xin việc và làm việc

Mình đã chuẩn bị gì khi ở Việt Nam?

Bằng lái xe: Biết được bằng lái xe VN được chấp nhận ở New trong 18 tháng, mình đã đi học ở ViN trước. Ở bên này có một số công việc họ yêu cầu có xe nữa cơ, hoặc làm farm thì xe là cái không thể thiếu vì từ chỗ ở ra tới farm làm việc nhiều khi chẳng có phương tiện công cộng. Nên nếu không biết lái xe thì cũng là tự mình hạn chế mất một số job.

Học thêm kĩ năng pha chế: Mình muốn tăng cơ hội có job nên đã đăng ký đi học cả pha chế rượu lẫn cà phê. Lúc đó bạn mình đi WHV ở Úc giới thiệu mình a Jack In Bartender , bạn mình học ở đó và cũng tìm được việc liền, nên mình đã đăng ký. Anh Jack dạy pha chế theo style Úc, và mình thấy cũng áp dụng được ở New vì chẳng có khác biệt mấy, sau khóa là mình vừa làm được cocktail vừa art cà phê được luôn. Ảnh dạy siêu có tâm và chia sẻ rất nhiều kinh nghiệm xin việc, tìm việc, lưu ý giấy tờ hợp đồng này nọ, và ảnh vẫn đồng hành cùng mình trong suốt thời gian vừa qua. Job đầu tiên mình có cũng nhờ mình học cả hai, do nhà hàng có cả menu cocktails và cà phê, mình làm được hết. Rất highly recommend mọi người học chỗ a Jack.

Đi làm thực chiến ở Việt Nam để lấy kinh nghiệm trước: Tranh thủ đi xin làm vài quán ở TP HCM để luyện phản xạ tay chân cũng như tiếng anh cho quen. Mình hồi đó đặt tiêu chí chọn quán rõ ràng: Quán có lượng khách tây ghé nhiều (Quận 1 quận 2 thì khỏi nói) + Càng đông càng tốt + Cho mình làm nhiều vị trí như kiểu all rounder. Tổng cộng mình đã làm 4 chỗ khác nhau, một quán đông kinh khủng giúp mình tập pha chế nhanh, và một quán cho mình làm all rounder nên mình vừa pha, vừa tiếp khách vừa làm thu ngân luôn.

Sức khỏe: Mình thì con gái VN nhỏ nhắn nhiều khi xin vào quầy bar người ta cũng nghi ngờ khả năng bưng bê đồ, nên là mn hãy chuẩn bị sức khỏe tốt để chứng minh được bạn làm được nha.

Làm sao tìm việc?

Tối đa hóa cách apply job: Mình đã thử tất cả các cách mình biết: Apply qua Seek, Group FB Auckland Hospitality Job, search google map tất cả các quán trong khu vực gọi điện từng chỗ, apply qua web tuyển dụng của quán, gom danh sách các quán đang tuyển đi rải CV trực tiếp. Sau 6 tháng ở đây mình thấy cách hiệu quả nhất với mình là:

• - Rải CV trực tiếp (3/5 job mình có là nhờ rải cv), hãy chủ động tìm đến họ thay vì họ tìm mình, tiết kiệm thời gian ngồi chờ.
• - Email + Gọi điện (2/ 5 job).
• - Seek: mình chưa từng nhận được cái phản hồi nào.

Luôn sẵn sàng kiến thức trong đầu, trang phục phù hợp để có thể thử việc bất cứ lúc nào: Chuyện mình tới drop CV và họ bảo vô thử việc liền là thường xuyên, CV là một chuyện, làm được không thì chỉ có thử việc thì người ta mới biết, nên đừng quá bất ngờ nếu đột nhiên họ test kiến thức bạn ngay tại chỗ. Đừng để "Espresso Martini có thành phần gì hay Can you make a flat white for me now?" làm bạn đứng hình. Tất nhiên những chỗ ko cần kinh nghiệm nhiều thì mình không nói. Trang phục thoải mái, năng động, thường quần đen áo đen hoặc trắng (ấn tượng đầu tiên cũng tạo thiện cảm).

Tận dụng mối quan hệ đang có với đồng nghiệp: Giới thiệu job cho nhau ở trong chỗ mình đang làm rất thường xuyên, nếu mọi người thấy bạn làm việc tốt, họ sẵn sàng giới thiệu chỗ này chỗ khác (đặc biệt với WHV phải đổi chỗ sau 3 tháng), và việc được giới thiệu giống như bạn đã có references chống lưng, khả năng được tin tưởng và có job cao hơn. Tất nhiên mọi thứ đều nằm ở năng lực và thái độ của mình. Nhờ làm việc tốt nên mình được chủ đồng ý làm reference, đồng nghiệp giới thiệu cho mình chỗ làm có bạn bè của họ đang là manager,...

Thử việc? Lương? Giấy tờ hợp đồng liên quan?

Thử việc: Mình hỏi thăm thì biết được thông thường thử việc chỉ cần 2h thôi, có chỗ họ sẽ trả tiền cho mình (tối thiểu mức medium hiện tại) hoặc không. Vì vậy, nếu họ cần thử việc nhiều giờ hơn thì bạn phải hỏi có trả tiền không. Thời gian mình là vàng là bạc nên đừng tin chỗ nào kêu thử việc cả mấy tiếng đồng hồ không trả tiền nhé cả nhà ơi.

Giấy tờ: Thường khi có job offer, bạn cần điền các thể loại giấy tờ bao gồm:

• - Hợp đồng (đọc hết hợp đồng và đọc kĩ phần Job Detail ở gần cuối, chỗ này sẽ ghi rõ vị trí gì, lương, số giờ làm, notice period, thời gian thử việc, có holiday pay không, có bị trừ kiwi saving không...)
• - Taxcode declaration (Bạn nghiên cứu kỹ phần tax, thường sẽ là M cho job chính và S cho job phụ, lúc đầu mình không rõ nên cứ điền S thành ra bị trừ nhiều thuế hơn bình thường, do job phụ bị trừ nhiều thuế hơn job chính).
• - Passport, Visa, Bank Account, IRD number, ký giấy Health and Safety food nếu có.
• - Có chỗ sẽ yêu cầu bạn hoàn thành khóa học online Host Responsibility (nếu bạn phục vụ rượu), cái này không tốn phí, học nhanh vài tiếng là có cert.
• - Payslip thường sẽ được gửi vào thứ 4 hàng tuần, và trả lương trong hôm đó luôn, nên ghi lại số giờ mình làm mỗi tuần để đối chiếu với số giờ làm trong payslip xem có khớp không, không khớp hoặc không nhận được lương thì hôm sau double check với chủ ngay.

Lưu ý trong lúc làm việc

Tốc độ quan trọng: Mình chủ động chụp hình menu, chụp hình quầy bar, xin công thức cocktails về nhà tự học mỗi ngày để nhớ, tan ca mình ghi lại những gì đã được train từ cách dọn dẹp, chỗ cất đồ, cách làm bánh, cách pha chế (mỗi quán công thức mỗi khác),... để đảm bảo mình tăng được tốc độ mỗi ngày. Sau này khi đã là nhân viên cứng và quán tuyển người mới vào để mình train, thì hầu như những bạn làm chầm chậm thường sẽ không được đánh giá cao.

Thái độ: Mở lòng đón nhận sự khác biệt trong cách làm việc vì mỗi nơi mỗi khác (mình làm 5 chỗ khác nhau nhưng chẳng có chỗ nào giống nhau cả). Luôn lịch sự với đồng nghiệp, giữ tone trung tính trong giao tiếp. Chỗ mình mấy khứa đó cãi nhau xong hôm sau lại cười hề hề là chuyện bình thường. Ngoài ra thì việc đi đúng giờ, không sử dụng điện thoại, nghỉ đột xuất báo sớm,.. là những cái cơ bản nhất cần có.

Bảo vệ mình ở chỗ làm: Hợp đồng có ghi rõ các trường hợp bạn có thể báo cáo nếu ai đó khiến bạn không thoải mái ở chỗ làm. Và ngược lại, đừng tham gia vào bất cứ drama nào, nó ko phạm luật nhưng làm xấu các mối quan hệ. Con gái làm trong quầy bar dù ở VN hay ở nước ngoài cũng cần cẩn thận bảo vệ bản thân. Không phải đồng nghiệp/khách hàng nào cũng tiếp cận với ý đồ tốt, nên hãy cảnh giác khác một chút đặc biệt là người khác giới. Mình không đi chơi riêng với đồng nghiệp nam (đi ăn trưa lúc break thì được), không đi nhờ xe, không chia sẻ kế hoạch và đời sống cá nhân, mình hay lắc đầu nhẹ rồi cười thay vì trả lời thôi. Cứ tìm đến manager nếu có tình huống phức tạp, quấy rối > báo manager, khách giỡn quá trớn > manager, không biết làm cái gì mà không có ai hỗ trợ > không tự ý làm mà hỏi manager liền kẻo bị đổ lên đầu. Mình cũng trải qua và chứng kiến nhiều drama mà ko được cảnh báo trước, nên mình mong mọi người cảnh giác.

3. Lợi thế và điểm cần cải thiện

Điểm cộng to đùng của những bạn Việt Nam, Thái Lan, Philippines,...mà mình thấy đó là đa số mọi người chăm chỉ làm việc và cầu tiến, không ngại khó ngại khổ. Rất nhiều bạn Tây và cả châu Á mà mình đã làm chung rất ngại nhận trách nhiệm, ngại học thêm, ngại cống hiến cho công việc. Họ làm chill chill 30-35 tiếng/ tuần để đủ tiền cho chuyến du lịch tiếp theo là đủ rồi, vài người dây mơ rễ má làm ảnh hưởng đến các mối quan hệ giữa nhân viên trong quán > cái này chủ thấy rất phiền. Và chủ rất thích những người biết bảo vệ ranh giới, làm việc chăm, ổn định năng suất chất lượng. 6 tháng đi làm ở một nhà hàng mình chưa từng nghỉ ngày nào, đi làm đúng giờ, không hay xin về sớm, không ngại bưng thùng nặng (trong khả năng), chủ động lau dọn kiếm cái để làm khi quán vắng nên họ khá quý mình. Và mình để ý trong quán ai có tính cách tương tự họ cũng rất hiền hòa và từ tốn với người đó, còn những người khác thì họ có phần khắt khe hơn.

Điểm cần cải thiện

• - Cái gì cũng phải nói ra: Mình muốn giúp ai cũng cần hỏi trước (vì ko phải ai cũng cần giúp), muốn làm gì cũng cần hỏi trước, muốn tăng lương hay muốn thêm giờ làm/giảm giờ cũng phải nói ra, đừng chờ người khác tự hiểu hay thông cảm. Không hiểu hay không nghe rõ gì cũng hỏi liền, câu mình nghe được nhiều nhất là "I don't mind if you have a lot of questions". Họ cần đảm bảo mình làm đúng trước khi làm nhanh.
• - Small talk: Nôm na gọi là biết cách hỏi thăm mọi người. Hồi mới qua mình hay ngại, hay im lặng, thì hay bị hiểu nhầm là không thân thiện. Small talk diễn ra hàng ngày, với khách, với đồng nghiệp, cái đó giúp mình duy trì nhịp kết nối với họ. Không có gì khó chỉ vài câu như "you look a little bit off today, what happened?", hay là "are you traveling here? rồi cho ngta mấy tips du lịch", là cũng đủ rồi nè. Nhưng mà lưu ý đừng chia sẻ những cái riêng tư quá trong small talk nha, quan trọng là biết điểm dừng.

Nếu mọi người có đọc tới đây thì em/mình/con biết ơn các cô chú anh chị rất nhiều, ai có kinh nghiệm gì khác thêm mình cũng muốn được nghe nữa. Bạn nào đang có hướng đi giống mình mà cần thêm thông tin cứ cmt ở dưới mình inb nha, không hứa sẽ trả lời hết nhưng mình sẽ dành thời gian rảnh của mình để phản hồi.

Tiện thể mình cũng còn 6 tháng nữa hết hạn visa nên đang muốn tìm chủ bảo lãnh để mình được làm việc lâu dài hơn vì mình đang save tiền để học master. Nếu có ai đang tìm staff liên quan đến kinh nghiệm của em mà có thể bảo lãnh được thì liên hệ em với nhé ạ! Em rất sẵn sàng liên hệ.

Bài viết gốc: Link